هارون وهومن ( گروهى از پژوهشگران )

24

سفرنامه هاى خطى فارسى ( فارسى )

انگليس - كه رقم آن افزون بر 10 « لك » بود ، توانسته بودند از قحطى و گرسنگى نجات يافته و به اوضاع داخلى خويش سروسامان دهند . اين اقدام يك سويه كامران شاه با برخورد تند دولت هند مواجه گرديد . در 27 ژوئن 1841 م . در روزنامه رسمى از اليوت دارسى تاد به‌عنوان نماينده سياسى بريتانياى كبير در هرات ياد مىشود . از زمان ورودش در سال 1839 م . او هميشه اصرار داشت تا در هرات به‌عنوان يك گروه اعزامى از سوى قبايل هندى تحت پوشش مقامات بريتانياى كبير معرفى و شناخته شوند . در اوايل سال 1840 م . « كامران شاه » و وزيرش ، به معرفى او به‌عنوان « نماينده سياسى » اعتراض كردند ، در حالى كه 000 ، 20 لك به حكومت وى پرداخت شده و مستمرى ماهانهء شاه نيز افزايش قابل‌توجهى يافته بود . هرچند به زودى براى اليوت مشخص شد كه « يار محمد خان » و ارباب او ، هرگز تمايلى به پذيرش هيچ گروه سياسى به هرات را نداشته و پول‌هاى اهدايى دولت انگلستان فقط براى ايجاد توطئه و دسيسه عليه بريتانيا هزينه شده است . بنابراين او نيز از پرداخت بقيه مبلغ مورد تعهد سر باز زد و پرداخت مستمرى ماهانه را نيز متوقف ساخت . در نتيجه ، يار محمد اعلام كرد كه يا بايد پول پرداخت شود و يا اين‌كه گروه اعزامى هرچه سريع‌تر هرات را ترك نمايد . اين رفتار توهين‌آميز باعث عقب‌نشينى هيئت سياسى نظامى به « قندهار » شد ، بدون آن‌كه براى اين اقدام خود منتظر دستور العمل از مركز باشد . لرداوكلند كه از اين اقدام سياسى غيرموجه تاد به خشم آمده بود ، بدون آن‌كه توضيحات وى را بشنود ، او را از بخش سياسى برداشته و به وى دستور داد تا هنگ خود را جهت يك مأموريت نظامى و فقط به‌عنوان يك ستوان ( افسر جزء ) توپخانه ملحق نمايد . تاد از اين رفتار ناعادلانه حيرت‌زده شد . ژنرال مك ناتان براى آرامش وى در نامه‌اى گوشزد كرد كه : عملكرد او چنان تحسين‌برانگيز و قابل ستايش است كه موجب ترس و حيرت يار محمد شده است . در ضمن من مسائل را به اوكلند گفتم ، اما او به من خبر داد كه اين تصميم را در حالت